ენდოკრინოლოგი ლიკა თეთრაძე გადაცემაში "შუადღე" საუბრობს იმ საკვების შესახებ, რომლებიც ადამიანების სიცოცხლის ხანგრძლივობას ამცირებს და ასახელებს იმ პროდუქტებსაც, რომლებიც დღეგრძელობაში გვეხმარება:
- სიცოცხლის ხანგრძლივობაზე ბევრი სხვადასხვა ფაქტორი მოქმედებს. არსებობს გენეტიკური ფაქტორები, ასევე გარემოფაქტორები. არის მავნე ფაქტორები, რომლებსაც ვერ ვცვლით და ამავდროულად, არსებობს ისეთი მავნე ფაქტორები, რომელთა შეცვლაც შეგვიძლია. ეს არის ისეთი მავნე ჩვევების მოშორება, როგორებიცაა მოწევა, ალკოჰოლი... მათ შორისაა, მავნე საკვებიც. საკვების არჩევის შემთხვევაში, რა თქმა უნდა, მნიშვნელობა აქვს ხარისხს, მიღების დროს, კვების გრაფიკსა და იმ კომპონენტებს, რასაც ის შეიცავს. შესაძლებელია, გემრიელი საკვები ჯანსაღიც იყოს.
ოქსიდაციური სტრესი თავისუფალ რადიკალებსა და ანტიოქსიდანტებს შორის ბალანსის დარღვევაა. თავისუფალი რადიკალებისა და ოქსიდაციური სტრესის შედეგად, ზიანდება ქსოვილები და ვითარდება ისეთი ქრონიკული დაავადებები, როგორებიცაა: გულ-სისხლძარღვთა დაავადებები, ნეიროდეგენერაციული დაავადებები, სიმსივნე, შაქრიანი დიაბეტი და ასე შემდეგ, რასაც შემდეგ ჩვენი სიცოცხლის ხანგრძლივობის შემცირება და ცხოვრების ხარისხის დაქვეითება მოსდევს. ამ ყველაფრის თავიდან არიდებისთვის საჭიროა, ორგანიზმს ჭარბად მივაწოდოთ ის ანტიოქსიდანტები, რომლებიც ოქსიდაციურ სტრესს დაგვიქვეითებს. ბუნებრივად ამის გაკეთება შესაძლებელია საკვებითაც. ამაზე ასევე მოქმედებს ძილის რიტმი, წყალი, ფიზიკური აქტივობა.
რაც უფრო პროცესირებული ხორცია, სწრაფი ათვისების ნახშირწყლებია გამოყენებული, მით უფრო მავნეა პროდუქტი. მნიშვნელოვანია, სწორი ჩვევების ჩამოყალიბება ბავშვთა ასაკში მოხდეს. მაგალითად, კარტოფილი უმჯობესია, სახლში შევწვათ ან გამოვაცხოთ. როდესაც კარტოფილს სხვადასხვა დაწესებულებაში ვყიდულობთ, ის ხომ ბევრჯერ გადამწვარი ცხიმშია მომზადებული. აქ მხოლოდ იმაზე არ ვსაუბრობთ, რომ არ არის სასურველი კარტოფილი ყოველდღიურად, ჭარბად მივიღოთ. ასევე, მნიშვნელობა აქვს, როგორ არის ის მომზადებული.
ასევე, ბურგერები, ვრეპები სახლში ისე მოვამზადოთ, რომ ნაკლებად მავნე იყოს. ყოველდღიურ რაციონში არ უნდა იყოს, მაგრამ როცა იქნება, შედარებით, ჯანსაღად მოვამზადოთ. აუცილებლად უნდა განეიტრალდეს და მნიშვნელოვანია, უჯრედისით მდიდარი საკვები, ბევრი ბოსტნეული, სახლში დამზადებული საკვები მივიღოთ.
მშობლებს ძალიან დიდი პასუხისმგებლობა აქვთ. ბავშვი რაც უფრო გვიან დაიწყებს მარილის, თეთრი შაქრის გამოყენებას, უკეთესია. ბავშვმა შესაძლოა, იშვიათად არაჯანსაღი საკვები მიიღოს, მაგრამ შევთანხმდეთ, რომ გაზიანი სასმელი ყოველდღიურ რაციონში არ უნდა იყოს.
ბოსტნეული უჯრედისით მდიდარია. ძალიან მნიშვნელოვანია, რომ ყოველდღიურ რაციონში ბოსტნეულსა და ხილს დიდი წილი უნდა ეჭიროს. კენკრას ცალკე გამოვყოფდი. მოცვი, ჟოლო ძალიან სასარგებლო და ანტიოქსიდანტებით მდიდარია. ასევე, კარგია მწვანე ჩაი.
მნიშვნელოვანია, კარგი ხარისხის ცხიმის გამოყენება. თუ ცხიმი ჩვენს რაციონში ზეითუნის ზეთით, ავოკადოთი შეივსება, ძალიან კარგი იქნება. ასევე, შეგვიძლია, სალათებში თხილეული გამოვიყენოთ.
თევზი აუცილებელია. შებოლილი თევზი ბუნებრივია, ნაკლებად სასარგებლოა. ჯობს, მოხარშული ან გამომცხვარი თევზი მივიღოთ.
ახალი კვლევის მიხედვით, ვაშლი და ბანანი განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი პროდუქტებია. ვაშლი ძალიან სასარგებლო ხილია. ბანანი განსაკუთრებით კარგია მათთვის, ვისაც კუჭ-ნაწლავის პრობლემები აქვს. ვაშლის ჩირიც არანაკლებ სასარგებლოა. ჯობს, ჩირი დამატებითი შაქრის გარეშე მოვამზადოთ.
იაპონელები ერთ-ერთ ხანდაზმულ ერად ითვლება. სხვადასხვა ფაქტორთან ერთად, ამას მწვანე ჩაის უმადლიან. იაპონელებს იოგურტის ტიპის რძის პროდუქტი აქვთ, რაც ასევე კარგია. შავი შოკოლადის დოზირებულად მიღებაც სასარგებლოა.