"ჩვენ გვჭირდება დღეში ოთხი ჩახუტება გადარჩენისთვის. რვა ჩახუტება — ჯანმრთელობის შესანარჩუნებლად" - ჩახუტების სამედიცინო საფუძვლები - მშობლები
"ჩვენ გვჭირდება დღეში ოთხი ჩახუტება გადარჩენისთვის. რვა ჩახუტება — ჯანმრთელობის შესანარჩუნებლად" - ჩახუტების სამედიცინო საფუძვლები
„ჩვენ გვჭირდება ოთხი ჩახუტება დღეში გადარჩენისთვის. რვა ჩახუტება — ჯანმრთელობის შესანარჩუნებლად. და თორმეტი ჩახუტება — პიროვნული განვითარებისთვის.“
ეს სიტყვები ეკუთვნის ამერიკელ ფსიქოთერაპევტს — ვირჯინია სატირს. ერთი შეხედვით, ეს შეიძლება პოეტურად ან მეტაფორულად მოგეჩვენოთ, მაგრამ თანამედროვე მეცნიერება ამ მოსაზრებას სულ უფრო მყარ საფუძველს უმაგრებს.
სპეციალისტები გამოყოფენ სულ მცირე 7 სამედიცინო და ფსიქოლოგიურ მიზეზს, რის გამოც ბავშვის ჩახუტება ყოველდღიური ჩვევად უნდა იქცეს.
1. ჩახუტება ამყარებს ემოციურ კავშირს
ჩახუტების ყველაზე აშკარა ეფექტი ფსიქოლოგიურია. ის ბავშვსა და მშობელს შორის ქმნის უსაფრთხოების, სიახლოვისა და მხარდაჭერის განცდას. ამ პროცესში აქტიურად მონაწილეობს ჰორმონი ოქსიტოცინი — ე.წ. სიყვარულისა და ნდობის ჰორმონი.
რეგულარული ფიზიკური სიახლოვე აძლიერებს ურთიერთობებს არა მხოლოდ ბავშვებთან, არამედ პარტნიორებთან, მშობლებთან და ახლო მეგობრებთანაც.
2. ჩახუტება ამცირებს ბავშვის სტრესს
კვლევებმა აჩვენა, რომ ტაქტილური კონტაქტი მნიშვნელოვნად ამცირებს სტრესის დონეს. ჯერ კიდევ 1997 წელს მეცნიერებმა შენიშნეს, რომ ლაბორატორიული ვირთხების ნაშიერები, რომლებიც დედისგან მეტ ფიზიკურ ყურადღებას იღებდნენ, უფრო სტრესგამძლეები იზრდებოდნენ.
ანალოგიური მექანიზმი მუშაობს ადამიანებშიც: ჩახუტება ამშვიდებს ნერვულ სისტემას და ამცირებს ქრონიკული სტრესის შედეგებს, რომლებიც ზრდის სიმსუქნის, ჰიპერტენზიის, დიაბეტის, დეპრესიისა და სხვა დაავადებების რისკს.
3. ჩახუტება ეხმარება ისტერიკის შეწყვეტას
პატარა ბავშვები ხშირად ვერ აკონტროლებენ ემოციებს — ეს მათი განვითარების ბუნებრივი ეტაპია. ისტერიკის დროს ბავშვს ნაკლებად სჭირდება შენიშვნები და უფრო მეტად — მხარდაჭერა.
მშობლის მშვიდი ჩახუტება ბავშვს ეხმარება „ემოციური ქარიშხლის“ გადალახვაში. ეს არ ნიშნავს ჭირვეულობის წახალისებას — ეს არის ბავშვის დახმარება, რათა მან შეძლოს ემოციების დამშვიდება. ამის შემდეგ უკვე შესაძლებელია მშვიდ გარემოში საუბარი და ახსნა.
4. ჩახუტება ხელს უწყობს გონებრივ განვითარებას
ბავშვის ტვინი აქტიურად ვითარდება ტაქტილური სტიმულაციის შედეგად. სწორედ ამიტომ არის მნიშვნელოვანი ხელით თამაში, წვრილი მოტორიკა და ფიზიკური კონტაქტი.
ჩახუტება ასევე მოქმედებს როგორც ძლიერი სენსორული სტიმული, რომელიც თან ერთვის დადებით ემოციებს. კვლევებით დადასტურებულია, რომ მშობლების სითბო და ალერსი მნიშვნელოვან როლს თამაშობს ბავშვის ინტელექტუალური და პიროვნული განვითარებაში.
5. ჩახუტება ხელს უწყობს ფიზიკურ ზრდას
მეცნიერებმა დაადგინეს, რომ ემოციური ყურადღების დეფიციტის მქონე ბავშვებს ხშირად აქვთ ნაკლები სიმაღლე, წონა და ზოგადი ფიზიკური მაჩვენებლები. ეს ფენომენი ცნობილია როგორც ფსიქოსოციალური ჯუჯობა.
2003 წელს ჩატარებულმა კვლევამ აჩვენა, რომ ბავშვები, რომლებიც იღებდნენ მეტ ფიზიკურ კონტაქტს (ლაპარაკი, მასაჟი, შეხება), უფრო სწრაფად იზრდებოდნენ და უკეთ იმატებდნენ წონაში — მიუხედავად იმისა, რომ კვება ორივე ჯგუფში ერთნაირი იყო.
6. ჩახუტება ამცირებს ინფექციების რისკს
2014 წელს კარნეგი-მელონის უნივერსიტეტში ჩატარებულმა კვლევამ აჩვენა, რომ ადამიანები, რომლებიც ხშირად იღებენ ფიზიკურ მხარდაჭერას და ჩახუტებას, უფრო იშვიათად ავადდებიან რესპირატორული ინფექციებით.
თუნდაც დაინფიცირდნენ, დაავადება მათთან უფრო მსუბუქად მიმდინარეობს. ბავშვებისთვის, რომლებიც მუდმივ სტრესსა და დიდ სოციალურ გარემოში არიან (ბაღი, სკოლა), ეს განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია.
7. ჩახუტება სიცოცხლესაც კი იცავს
1970-იან წლებში კოლუმბიაში ნაადრევად დაბადებული ბავშვების სიკვდილიანობა უკიდურესად მაღალი იყო. ექიმებმა შენიშნეს, რომ ჩვილები, რომლებიც დედასთან „კანი-კანზე“ კონტაქტში იყვნენ, უკეთ ახერხებდნენ გადარჩენას.
ასე დაიბადა კენგურუს მეთოდი, რომელიც გულისხმობს ახალშობილის რეგულარულ ფიზიკურ კონტაქტს მშობელთან. კვლევებმა აჩვენა, რომ ეს მეთოდი აუმჯობესებს სუნთქვისა და გულ-სისხლძარღვთა სისტემის მუშაობას, ეხმარება სხეულის ტემპერატურის რეგულაციას და წონის უკეთ მატებას.
