როცა ბავშვს მათემატიკა უჭირს - მეცნიერებმა ზუსტი მიზეზი იპოვეს და მშობლებს ყველაზე სწორ მეთოდს სთავაზობენ - მშობლები

როგორ ჩატარდა კვლევა?

ექსპერიმენტში ბავშვებს სთავაზობდნენ მარტივ დავალებებს სიდიდეების შედარებაზე.

• ერთ შემთხვევაში მათ უნდა დაედგინათ, რომელი რიცხვი იყო მეტი — მაგალითად, 4 თუ 7.

• სხვა შემთხვევაში უნდა აერჩიათ, რომელ ჯგუფში იყო მეტი წერტილი — რაც რაოდენობის სწრაფ შეფასებას მოითხოვდა, სიმბოლოების გამოყენების გარეშე.

ასეთი მიდგომა მკვლევრებს საშუალებას აძლევდა შეემოწმებინათ როგორც რიცხვითი ნიშნების ცოდნა, ისე რაოდენობის საბაზისო აღქმა.

თუმცა მეცნიერები მხოლოდ სწორ და არასწორ პასუხებს არ აკვირდებოდნენ. მათ მათემატიკური მოდელის დახმარებით გააანალიზეს, ცვლიდა თუ არა ბავშვი სტრატეგიას შეცდომის შემდეგ და რამდენად სტაბილურად მოქმედებდა დავალებების შესრულებისას.

რა აჩვენა კვლევამ?

შედეგებმა აჩვენა, რომ მათემატიკაში სირთულეების მქონე ბავშვები გაცილებით იშვიათად ცვლიდნენ სტრატეგიას არასწორი პასუხის შემდეგ.

მიუხედავად იმისა, რომ ისინი სხვადასხვა ტიპის შეცდომას აწყდებოდნენ, მათი მიდგომა თითქმის უცვლელი რჩებოდა. სწორედ აზროვნების მოქნილი კორექტირების უუნარობა აღმოჩნდა მთავარი განსხვავება მათსა და იმ თანატოლებს შორის, ვისაც მათემატიკაში ტიპური უნარები აქვს განვითარებული.

რა ხდება ტვინის დონეზე?

იმის გასარკვევად, რა მექანიზმები მოქმედებს ტვინში, მკვლევრებმა ნეიროვიზუალიზაციის მეთოდები გამოიყენეს. სკანირების შედეგად გამოვლინდა, რომ გამოხატული სირთულეების მქონე ბავშვებში შემცირებული იყო აქტივობა იმ უბნებში, რომლებიც პასუხისმგებელია დავალების შესრულების კონტროლსა და ქცევის კორექტირებაზე.

ეს ზონები დაკავშირებულია „კოგნიტიურ კონტროლთან“ — უნართან, რომელიც მოიცავს:

• შეცდომების აღმოჩენას,

• სტრატეგიის შეცვლას,

• ახალი ინფორმაციისადმი ადაპტაციას.

უფრო მეტიც, ამ უბნებში აქტივობის დონე საშუალებას იძლეოდა წინასწარ განესაზღვრათ, ექნებოდა თუ არა ბავშვს მათემატიკური ნიჭი თუ არა. ეს მიუთითებს, რომ ტვინის მუშაობის განსხვავებები მნიშვნელოვან როლს თამაშობს სასწავლო სირთულეების ფორმირებაში.

პრობლემა მხოლოდ მათემატიკას არ ეხება

კვლევის ხელმძღვანელის, ჰესანგ ჩანგის თქმით, აღმოჩენილი თავისებურებები შესაძლოა მხოლოდ მათემატიკით არ შემოიფარგლებოდეს.

მისი განმარტებით, აღნიშნული დარღვევები შეიძლება ასახავდეს უფრო ზოგად კოგნიტიურ პროცესებს, რომლებიც დავალების შესრულების მონიტორინგსა და ქცევის ადაპტაციას უკავშირდება სწავლის პროცესში.

რა იგეგმება მომავალში?

კვლევის ავტორები მოდელის უფრო ფართო და მრავალფეროვან გამოყენებას გეგმავენ, მათ შორის იმ ბავშვებზე, რომლებსაც სხვა ტიპის სასწავლო სირთულეები აქვთ.კვლევა კიდევ ერთხელ უსვამს ხაზს, რომ სასწავლო პრობლემების გაგება მხოლოდ ცოდნის დონის შეფასებით შეუძლებელია — მნიშვნელოვანია გავითვალისწინოთ, როგორ სწავლობს ბავშვი შეცდომებზე და რამდენად მოქნილია მისი აზროვნება.