ცხელ ამინდებში ბავშვს შეიძლება მაღალი სიცხეც მისცეს: "გადახურება მხოლოდ მზეზე არ ხდება" - მშობლები

ბევრი მშობელი ფიქრობს, რომ თუ ბავშვს სიცხემ აუწია, ეს აუცილებლად ვირუსის ნიშანია, თუმცა მაღალი ტემპერატურა ზოგჯერ გარემოს სიცხემაც შეიძლება გამოიწვიოს. ზაფხულის ცხელ დღეებში ბავშვები გადახურების მიმართ განსაკუთრებით მგრძნობიარეები არიან.

სპეციალისტები განმარტავენ, რომ არსებობს ორი განსხვავებული მდგომარეობა — გადახურება და სითბური დარტყმა. ისინი ერთმანეთს ჰგავს, თუმცა სითბური დარტყმა გაცილებით მძიმე მდგომარეობაა და სასწრაფო სამედიცინო დახმარებას საჭიროებს.

რა არის გადახურება?

გადახურება ვითარდება მაშინ, როდესაც ორგანიზმი ჭარბ სითბოს ვეღარ უმკლავდება, მაგრამ თერმორეგულაციის მექანიზმები ჯერ კიდევ მუშაობს.

ამ დროს ბავშვს შეიძლება ჰქონდეს:

• სხეულის ტემპერატურა დაახლოებით 38°C-მდე;
• ცივი და ნესტიანი კანი, მიუხედავად მაღალი ტემპერატურისა;
• შემცივნება ან „ბატის კანი“;
• თავის ტკივილი;
• თავბრუსხვევა;
• სისუსტე, ზოგჯერ გულის წასვლაც;
• ძლიერი ოფლიანობა;
• ძლიერი წყურვილი;
• გაღიზიანება;
• გულისრევა ან ღებინება.

თუ დროულად არ მიიღებთ ზომებს, გადახურება შეიძლება სითბურ დარტყმაში გადაიზარდოს.

როგორ ამოვიცნოთ სითბური დარტყმა?

სითბური დარტყმა უკვე გადაუდებელი მდგომარეობაა, როდესაც ორგანიზმი ტემპერატურის რეგულირებას ვეღარ ახერხებს.

მისი ნიშნებია:

• სხეულის ტემპერატურა 40°C-მდე ან უფრო მაღალი;
• ოფლიანობის შეწყვეტა;
• ცხელი, მშრალი და გაწითლებული კანი;
• ცნობიერების დაბინდვა, დეზორიენტაცია;
• ძლიერი თავის ტკივილი;
• გულისრევა, ღებინება ან დიარეა;
• კრუნჩხვები.

ასეთ შემთხვევაში სასწრაფო სამედიცინო დახმარების გამოძახება აუცილებელია.

შეიძლება თუ არა სიცხემ ბავშვს ტემპერატურამ აუწიოს?

დიახ. ძლიერი სიცხის პირობებში ბავშვის სხეულის ტემპერატურა შეიძლება გაიზარდოს, განსაკუთრებით მაშინ, თუ ის დიდხანს იმყოფება მზეზე ან გადახურებულ გარემოში.

მნიშვნელოვანია, ეს მდგომარეობა არ აგერიოთ ვირუსულ ინფექციაში. თუ ტემპერატურის მატებას თან ახლავს ზემოთ ჩამოთვლილი სიმპტომები და ბავშვი სიცხეში იმყოფებოდა, მიზეზი შესაძლოა სწორედ გადახურება იყოს.

გადახურება არ აგერიოთ მზის ალერგიაში

ზოგჯერ მშობლები გადახურებას მზის ალერგიაში ურევენ.

მზის ალერგიის დროს, როგორც წესი:

• ჩნდება გამონაყარი;
• შესაძლებელია ქავილი;
• არ ვითარდება მთელი ორგანიზმის ისეთი რეაქცია, როგორიცაა მაღალი ტემპერატურა, ცნობიერების დაბინდვა ან კრუნჩხვები.

თუ ბავშვს მზის ალერგიის ნიშნები გამოუვლინდა, გადაიყვანეთ ჩრდილში ან გრილ ოთახში, საჭიროების შემთხვევაში მიმართეთ ექიმს. ექიმის რეკომენდაციით შეიძლება გამოყენებულ იქნეს ანტიჰისტამინური საშუალება და პანთენოლის შემცველი დამამშვიდებელი კრემი.

რომელი ბავშვები არიან განსაკუთრებული რისკის ქვეშ?

ზოგიერთი ბავშვი სიცხეს განსაკუთრებით მძიმედ იტანს.

მათ შორის არიან:

• 2 წლამდე ასაკის ბავშვები;
• ბავშვები ქრონიკული დაავადებებით;
• ჭარბი წონის მქონე ბავშვები;
• ბავშვები, რომლებიც ამჟამად ავად არიან;
• ბავშვები, რომლებსაც უკვე აქვთ მზის დამწვრობა;
• ისინი, ვინც გარკვეულ მედიკამენტებს იღებენ.

2 წლამდე ასაკის ბავშვებში შეიძლება დამატებით გამოვლინდეს:

• გახშირებული სუნთქვა;
• ძლიერი მოდუნება და ძილიანობა;
• სუსტი რეაქცია გარემოზე.

როგორ ავიცილოთ თავიდან ბავშვის გადახურება?

გადახურების პრევენცია ბევრად უფრო მარტივია, ვიდრე მისი მკურნალობა.

მნიშვნელოვანია:

• ბავშვს ხშირად შესთავაზოთ ჩვეულებრივი წყალი;
• ჩააცვათ ღია ფერის, მსუბუქი, ბამბის ტანსაცმელი;
• გამოიყენოთ მზისგან დამცავი კრემი და განაახლოთ ყოველ 2 საათში ან წყალში ბანაობის შემდეგ;
• ყველაზე ცხელ პერიოდში ბავშვი გრილ სივრცეში ამყოფოთ;
• სეირნობა დაგეგმოთ დილის საათებში (11:00-მდე) ან საღამოს (17:00-ის შემდეგ);
• დღის ყველაზე ცხელ მონაკვეთში მოარიდოთ აქტიურ თამაშებსა და ფიზიკურ დატვირთვას.

უნდა გახსოვდეთ, რომ სითბური დარტყმა მხოლოდ პირდაპირ მზეზე არ ვითარდება. ის შეიძლება განვითარდეს ჩრდილშიც, თუ ჰაერი ძალიან ცხელია, ასევე გადახურებულ და ცუდად განიავებულ შენობებში.

რა უნდა გააკეთოთ, თუ ბავშვი გადახურდა?

თუ ეჭვი გაქვთ, რომ ბავშვი გადახურდა:

• გადაიყვანეთ გრილ, კარგად განიავებულ ოთახში;
• მიეცით გრილი (არა ყინულივით ცივი) წყალი მცირე ყლუპებით;
• საჭიროების შემთხვევაში გამოიყენეთ ელექტროლიტების ხსნარი, განსაკუთრებით თუ ბევრს ოფლიანობდა;
• გააგრილეთ სხეული გრილი შხაპით ან სველი პირსახოცით;
• შეგიძლიათ ცივი კომპრესი დაადოთ კისერზე, იღლიებსა და საზარდულის მიდამოში, სადაც მსხვილი სისხლძარღვები გადის;
• უზრუნველყავით დასვენება.

თუ ბავშვს აქვს მაღალი ტემპერატურა, ექიმის რეკომენდაციის შესაბამისად შეიძლება სიცხის დამწევიც დასჭირდეს.

როდის უნდა გამოიძახოთ სასწრაფო დახმარება?

დაუყოვნებლივ გამოიძახეთ სასწრაფო დახმარება, თუ ბავშვს:

• ტემპერატურა 40°C-მდე ან უფრო მეტად აუვიდა;
• კრუნჩხვები დაეწყო;
• ცნობიერება ებინდება ან დეზორიენტირებულია;
• კანი ცხელი, მშრალი და მკვეთრად გაწითლებულია;
• კარგავს გონებას ან ძლიერად სუსტდება.

ასეთ შემთხვევაში თვითმკურნალობა არ შეიძლება — ბავშვს გადაუდებელი სამედიცინო დახმარება სჭირდება