სახლის მტვერი მხოლოდ თვალით შესამჩნევი ჭუჭყი არ არის. მასში შეიძლება აღმოჩნდეს კანის მკვდარი უჯრედები, ქსოვილის ბოჭკოები, ყვავილის მტვერი, შინაური ცხოველების ალერგენები, ბაქტერიები, სოკოების ნაწილაკები და მტვრის ტკიპები.

მტვრის ტკიპები მიკროსკოპული ზომის ორგანიზმებია, რომლებიც განსაკუთრებით კარგად მრავლდებიან თბილ და ტენიან გარემოში. ისინი ხშირად გვხვდებიან ლეიბებში, ბალიშებში, რბილ ავეჯსა და ხალიჩებში. თავად ტკიპები არ კბენენ ადამიანს და ინფექციებს არ ავრცელებენ, თუმცა მათი სხეულის ნაწილაკები და გამონაყოფში არსებული ცილები ძლიერი ალერგენებია.

მათ მიმართ მგრძნობიარე ადამიანებს შეიძლება განუვითარდეთ ცემინება, ცხვირის გაჭედვა, თვალების ქავილი, ალერგიული რინიტის სიმპტომები და ასთმის გამწვავება.

მნიშვნელოვანია იმის ცოდნაც, რომ სახლის სრულად სტერილურ გარემოდ გადაქცევა არც შესაძლებელია და არც აუცილებელი. გარემოში არსებული მიკროორგანიზმების დიდი ნაწილი ჯანმრთელი ადამიანისთვის საფრთხეს არ წარმოადგენს.

მთავარი მიზანი მტვრისა და ალერგენების რაოდენობის შემცირებაა და არა ყველა მიკროორგანიზმის განადგურება.

1. დასუფთავება დაიწყეთ ზემოდან და თანდათან ჩამოდით ქვემოთ

სახლის დალაგებისას ერთ-ერთი მთავარი წესია ზედაპირების სწორი თანმიმდევრობით გაწმენდა.

თავდაპირველად გაწმინდეთ კარადების ზედა ნაწილები, თაროები, სანათები და სხვა მაღლა მდებარე ზედაპირები. შემდეგ გადადით მაგიდებზე, ავეჯსა და დაბალ თაროებზე.

იატაკის მტვერსასრუტით დამუშავება და მოწმენდა ბოლოს უნდა მოხდეს.

ამის მიზეზი მარტივია: ზედა ზედაპირების გაწმენდისას მტვრის ნაწილი ქვემოთ ხვდება. თუ იატაკს თავიდანვე მოასუფთავებთ, შესაძლოა მისი ხელახლა გაწმენდა დაგჭირდეთ.

2. მტვრის მოსაშორებლად გამოიყენეთ მიკროფიბრის ტილო

მტვრის გაწმენდისას მნიშვნელოვანია არა მხოლოდ სიხშირე, არამედ გამოყენებული საშუალებაც.

ჩვეულებრივმა მშრალმა ტილომ ან მტვრის საწმენდმა ფუნჯმა შესაძლოა ნაწილაკები ჰაერში გაფანტოს, რის შემდეგაც ისინი ისევ ავეჯსა და იატაკზე დაილექება.

მიკროფიბრის ტილო მტვრის ნაწილაკების შეკავებაში გვეხმარება. განსაკუთრებით ეფექტურია ოდნავ დანამული ტილო, რომელიც მტვერს ზედაპირიდან იღებს და ჰაერში მის გავრცელებას ამცირებს.

მიკროფიბრის მრავალჯერადი გამოყენების ტილოები შეიძლება გაირეცხოს მწარმოებლის ინსტრუქციის შესაბამისად. სასურველია, არ გამოიყენოთ ქსოვილის დამარბილებელი, რადგან მან შეიძლება ბოჭკოების ეფექტიანობა შეამციროს.

ალერგიის მქონე ადამიანებისთვის მტვრის მშრალად გაფანტვის თავიდან აცილება განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია.

3. ყურადღება მიაქციეთ ტელევიზორებს, კომპიუტერებსა და სხვა ტექნიკას

ელექტრონული მოწყობილობების ზედაპირებზე მტვერი ხშირად გროვდება. ამას ხელს უწყობს სტატიკური ელექტრობა და მოწყობილობების გარშემო ჰაერის მოძრაობა.

ტელევიზორის, კომპიუტერისა და მონიტორის გაწმენდამდე სასურველია მათი გამორთვა.

ეკრანებისთვის გამოიყენეთ რბილი მიკროფიბრის ტილო და მხოლოდ ის საწმენდი საშუალებები, რომლებიც კონკრეტული მოწყობილობისთვის არის რეკომენდებული.

სითხე პირდაპირ ეკრანზე არ შეასხუროთ.

განსაკუთრებული ყურადღება მიაქციეთ დისტანციური მართვის პულტებს, კლავიატურებსა და სხვა ნივთებს, რომლებსაც ოჯახის წევრები ხშირად ეხებიან. მათი გაწმენდა შესაძლებელია მწარმოებლის რეკომენდაციების გათვალისწინებით, საჭიროების შემთხვევაში შესაბამისი სადეზინფექციო საშუალებით.

4. რბილი ავეჯი რეგულარულად გაწმინდეთ მტვერსასრუტით

დივნები, სავარძლები, რბილი სათამაშოები, ხალიჩები და სხვა ტექსტილის ნივთები მტვრისა და ალერგენების დაგროვების ერთ-ერთი მთავარი ადგილია.

მათ ზედაპირზე ხვდება კანის მკვდარი უჯრედები, თმა, ქსოვილის ბოჭკოები და შინაური ცხოველების ალერგენები.

რბილი ავეჯის მტვერსასრუტით გაწმენდა სასურველია რეგულარულად, დაახლოებით კვირაში ერთხელ, განსაკუთრებით იმ ოჯახებში, სადაც მტვრის ტკიპებზე ალერგიის მქონე ადამიანები ცხოვრობენ.

უპირატესობა მიანიჭეთ HEPA-ფილტრიან მტვერსასრუტს, რომელიც წვრილი ნაწილაკების ჰაერში დაბრუნებას ამცირებს.

თუ ბავშვს ალერგია აქვს, ყურადღება მიაქციეთ მის რბილ სათამაშოებსაც. გარეცხეთ ისინი მწარმოებლის ინსტრუქციის მიხედვით და გამოყენებამდე კარგად გააშრეთ.

5. ხალიჩებსა და ფარდებს განსაკუთრებული ყურადღება სჭირდება

ხალიჩის ბოჭკოებში შეიძლება დაგროვდეს მტვერი, კანის ნაწილაკები, ყვავილის მტვერი, საკვების ნამცეცები და შინაური ცხოველების ალერგენები.

ამიტომ ხალიჩები სასურველია კვირაში ერთხელ მაინც გაიწმინდოს მტვერსასრუტით, ხოლო საჭიროების შემთხვევაში უფრო ხშირად.

პერიოდულად შეიძლება მათი ღრმა წმენდაც, თუმცა ამის სიხშირე დამოკიდებულია ხალიჩის ტიპზე, დაბინძურების ხარისხსა და გამოყენების ინტენსივობაზე.

ფარდების რეცხვისთვის უნივერსალური გრაფიკი არ არსებობს. სამზარეულოში ისინი შეიძლება უფრო სწრაფად დაბინძურდეს, ვიდრე საძინებელში ან მისაღებ ოთახში.

თუ ოჯახის წევრს მტვრის ტკიპებზე ალერგია აქვს, სასურველია ადვილად გასარეცხი ფარდებისა და ისეთი ტექსტილის გამოყენება, რომელიც ნაკლებად აგროვებს მტვერს.

6. სველი წესით დასუფთავება კვირაში ერთხელ მაინც ჩაატარეთ

მტვერსასრუტით გაწმენდა და სველი წესით მოწმენდა ერთმანეთს ავსებს.

მტვერსასრუტი იატაკიდან მტვრისა და ნარჩენების მნიშვნელოვან ნაწილს იღებს, ხოლო ოდნავ ნამიანი ტილოთი მოწმენდა დარჩენილი წვრილი ნაწილაკების მოცილებაში გვეხმარება.

სახლის იატაკის სველი წესით დასუფთავება, როგორც წესი, კვირაში ერთხელ მაინც არის მიზანშეწონილი.

თუმცა თუ სახლში მცირეწლოვანი ბავშვები ან შინაური ცხოველები არიან, ან იატაკი სწრაფად ბინძურდება, შესაძლოა უფრო ხშირი წმენდა გახდეს საჭირო.

ყოველდღიური დასუფთავებისთვის ძლიერი სადეზინფექციო საშუალებების გამოყენება აუცილებელი არ არის. ჩვეულებრივი საწმენდი საშუალება და წყალი უმეტეს შემთხვევაში საკმარისია.

მნიშვნელოვანია, იატაკი ზედმეტად არ დაასველოთ, განსაკუთრებით ხის ან ლამინატის საფარის შემთხვევაში.

7. რა ტემპერატურაზე უნდა გაირეცხოს თეთრეული მტვრის ტკიპების შესამცირებლად?

მტვრის ტკიპების კონტროლის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი ღონისძიება საწოლის თეთრეულის რეგულარული რეცხვაა.

თუ ადამიანს მტვრის ტკიპებზე ალერგია აქვს, ხშირად რეკომენდებულია თეთრეულის კვირაში ერთხელ, დაახლოებით 55–60°C ტემპერატურაზე გარეცხვა, თუ ქსოვილის მოვლის ინსტრუქცია ამის საშუალებას იძლევა.

მაღალი ტემპერატურა ტკიპების განადგურებას უწყობს ხელს, ხოლო რეცხვა ქსოვილიდან ალერგენების მოცილებაშიც გვეხმარება.

90°C-ზე რეცხვა აუცილებელი არ არის.

თუ ქსოვილი მაღალ ტემპერატურას ვერ უძლებს, მისი გარეცხვა შესაძლებელია შედარებით გრილ წყალშიც, თუმცა ასეთ შემთხვევაში ტკიპების განადგურება ნაკლებად საიმედოა. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ქსოვილის საფუძვლიანი გარეცხვა და სრულად გაშრობა.

ბალიშებისა და საბნების მოვლის სიხშირე დამოკიდებულია მათ მასალასა და მწარმოებლის რეკომენდაციებზე. ლეიბისა და ბალიშებისთვის შეიძლება სასარგებლო იყოს სპეციალური ალერგენგაუმტარი გადასაკრავების გამოყენებაც.

8. საწოლის თეთრეული კვირაში ერთხელ შეცვალეთ

საწოლი მტვრის ტკიპებისთვის ხელსაყრელი გარემოა. ლეიბსა და თეთრეულში გროვდება კანის მკვდარი უჯრედები, რომლებითაც ტკიპები იკვებებიან.

ადამიანის სხეულის სითბო და ძილის დროს გამოყოფილი ტენი მათთვის დამატებით ხელსაყრელ პირობებს ქმნის.

ამიტომ ზეწრების, ბალიშის პირებისა და საბნის პირების კვირაში ერთხელ გარეცხვა განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია მათთვის, ვისაც მტვრის ტკიპებზე ალერგია აქვს.

ასევე სასურველია საძინებელში ტენიანობის კონტროლი. მტვრის ტკიპები უკეთ მრავლდებიან მაღალი ტენიანობის პირობებში, ამიტომ ოთახში ფარდობითი ტენიანობის დაახლოებით 30–50%-ის ფარგლებში შენარჩუნება მათი რაოდენობის შემცირებას ხელს უწყობს.

შესაძლებელია თუ არა მტვრის ტკიპების სრულად მოშორება?

მტვრის ტკიპების სრული განადგურება საცხოვრებელ გარემოში პრაქტიკულად შეუძლებელია. თუმცა მათი რაოდენობისა და ალერგენების ზემოქმედების შემცირება შესაძლებელია.

ამისთვის ყველაზე მნიშვნელოვანია რეგულარული დასუფთავება, თეთრეულის რეცხვა, ტენიანობის კონტროლი და მტვრის დაგროვების ადგილების შემცირება.

გასათვალისწინებელია, რომ მტვრის ტკიპები ყველა ადამიანისთვის საშიში არ არის. პრობლემას ძირითადად მათი ალერგენების მიმართ მგრძნობელობა წარმოადგენს.

თუ ბავშვს ან ზრდასრულს მუდმივად აქვს ცხვირის გაჭედვა, ცემინება, თვალების ქავილი, ღამის ხველა ან ასთმის სიმპტომები, განსაკუთრებით საძინებელში ყოფნისას, სასურველია ექიმთან კონსულტაცია. მხოლოდ სიმპტომებით მტვრის ტკიპებზე ალერგიის დადგენა შეუძლებელია და შესაძლოა დამატებითი გამოკვლევა გახდეს საჭირო.

მთავარია გახსოვდეთ: ჯანმრთელობისთვის აუცილებელი არ არის სახლის ყოველდღიურად სრულყოფილად დალაგება ან ყველაფრის დეზინფექცია. გაცილებით მნიშვნელოვანია რეგულარული, სწორად ორგანიზებული დასუფთავება, რომელიც მტვრისა და ალერგენების დაგროვებას შეამცირებს.