რკინის დეფიციტის პრევენციასა და მისი მარაგების შევსებაში მნიშვნელოვანი როლი სწორად შერჩეულ კვებას ენიჭება. თუმცა მშობლებს ხშირად უჭირთ ბავშვისთვის რკინით მდიდარი პროდუქტების შეთავაზება, განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც პატარას მათი გემო არ მოსწონს.
არსებობს რამდენიმე მარტივი ხერხი, რომლითაც სასარგებლო პროდუქტები ბავშვის ყოველდღიური მენიუს ნაწილად შეიძლება იქცეს. გთავაზობთ ორ პროდუქტს და მათი მომზადების საინტერესო ვარიანტებს.
ღვიძლი რკინით მდიდარი ერთ-ერთი პროდუქტია. 100 გრამი საქონლის ღვიძლი დაახლოებით 5–7 მგ რკინას შეიცავს, ქათმის ღვიძლში კი მისი რაოდენობა დაახლოებით 9–12 მგ-მდე შეიძლება აღწევდეს. ზუსტი მაჩვენებლები მომზადების წესსა და პროდუქტის სახეობაზეა დამოკიდებული.
განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია, რომ ღვიძლში არსებული რკინის ნაწილი ჰემურია, რაც იმას ნიშნავს, რომ ორგანიზმი მას მცენარეული პროდუქტების რკინასთან შედარებით უკეთ ითვისებს.
თუმცა ღვიძლი დიდი რაოდენობით A ვიტამინსაც შეიცავს. ამიტომ ბავშვებისთვის მისი ხშირი ან დიდი ულუფებით მიღება რეკომენდებული არ არის. ულუფის ზომა და მიღების სიხშირე ბავშვის ასაკის გათვალისწინებით უნდა შეირჩეს.
თუ ბავშვს ღვიძლის გემო არ მოსწონს, შეგიძლიათ მისი მომზადების განსხვავებული ვარიანტები სცადოთ.
ინგრედიენტები:
500 გ ქათმის ღვიძლი
1 თავი ხახვი
1 კვერცხი
2 სუფრის კოვზი ფქვილი
ცოტაოდენი მარილი
ყველა ინგრედიენტი ბლენდერში მოათავსეთ და ერთგვაროვანი მასის მიღებამდე ათქვიფეთ. მიღებული მასისგან პატარა ოლადები მოამზადეთ და კარგად შეწვით, სანამ შიგნით სრულად არ მომზადდება. შეგიძლიათ მიართვათ ბოსტნეულთან ან მცირე რაოდენობის არაჟანთან ერთად.
ინგრედიენტები:
400 გ ღვიძლი
1 სტაფილო
1 თავი ხახვი
100 გ კარაქი
მწიკვი მარილი
ღვიძლი სტაფილოსა და ხახვთან ერთად სრულ მომზადებამდე მოშუშეთ. შემდეგ დაამატეთ კარაქი და ბლენდერით ერთგვაროვან, ნაზ მასად აქციეთ.
მზა პაშტეტი შეგიძლიათ პურზე წაუსვათ ან ბლინების შიგთავსად გამოიყენოთ. შეინახეთ მაცივარში, თავდახურულ კონტეინერში.
ინგრედიენტები:
500 გ საქონლის ღვიძლი
1 კვერცხი
100 მლ რძე
2 სუფრის კოვზი მანანის ბურღული
ყველა ინგრედიენტი დააბლენდერეთ, მიღებული მასა საცხობ ფორმაში გადაიტანეთ და ღუმელში სრულ მომზადებამდე გამოაცხვეთ. სუფლეს რბილი, პუდინგის მსგავსი ტექსტურა ექნება, რაც შეიძლება განსაკუთრებით მოეწონოთ ბავშვებს, რომლებსაც ღვიძლის ჩვეულებრივი კერძები არ უყვართ.
სასარგებლო რჩევა: რკინის ათვისების ხელშესაწყობად ღვიძლთან ერთად შეგიძლიათ ბავშვს C ვიტამინით მდიდარი ბოსტნეული შესთავაზოთ, მაგალითად, ბულგარული წიწაკა ან პომიდორი. რძის პროდუქტების სრულად გამორიცხვა აუცილებელი არ არის, თუმცა კალციუმის დიდი რაოდენობით ერთდროულმა მიღებამ შეიძლება რკინის შეწოვა გარკვეულწილად შეამციროს.
გოგრის თესლი რკინით მდიდარი მცენარეული პროდუქტია. 100 გრამი გარჩეული თესლი დაახლოებით 8–9 მგ რკინას შეიცავს. გარდა ამისა, ის მაგნიუმის, თუთიის, ცილების და სასარგებლო ცხიმების წყაროცაა.
თუმცა გოგრის თესლში არსებული რკინა არაჰემურია და ორგანიზმი მას შედარებით ნაკლებად ითვისებს. მისი ათვისების გასაუმჯობესებლად სასურველია თესლის პასტა C ვიტამინით მდიდარ ხილთან ერთად შესთავაზოთ ბავშვს.
პატარა ბავშვებისთვის მთლიანი თესლი შეიძლება დახრჩობის საფრთხეს წარმოადგენდეს. ამიტომ მისი დაფქვა ან პასტის სახით გამოყენება უფრო მოსახერხებელი არჩევანია.
ინგრედიენტები:
200 გ გარჩეული გოგრის თესლი
სურვილისამებრ, ცოტაოდენი თაფლი ან დარბილებული ფინიკი
გოგრის თესლი მძლავრ ბლენდერში მოათავსეთ და 5–10 წუთის განმავლობაში, პერიოდული შეჩერებებით, დააბლენდერეთ.
თავდაპირველად თესლი დაიფშვნება, შემდეგ თანდათან გამოყოფს ზეთს და საბოლოოდ სქელ, ერთგვაროვან პასტად გადაიქცევა.
გემოს გასაუმჯობესებლად შეგიძლიათ დაუმატოთ ცოტაოდენი თაფლი ან წინასწარ დამბალი ფინიკი და კიდევ ერთხელ დააბლენდეროთ.
მზა პასტა გადაიტანეთ სუფთა მინის ქილაში, დაახურეთ თავსახური და შეინახეთ მაცივარში. გამოყენებამდე მოურიეთ.
როგორ შევთავაზოთ ბავშვს?
გოგრის თესლის პასტა შეგიძლიათ შეურიოთ ფაფას, წაუსვათ პურზე ან დაუმატოთ ხილის პიურეს. დაიწყეთ მცირე რაოდენობით და გაითვალისწინეთ, რომ თესლის პასტა კალორიული პროდუქტია. რამდენიმე ჩაის კოვზი შეიძლება რაციონის სასარგებლო დამატება იყოს, თუმცა რკინის დღიურ მოთხოვნილებას სრულად ვერ უზრუნველყოფს.
მიუხედავად იმისა, რომ რკინით მდიდარი პროდუქტები ბავშვის კვების მნიშვნელოვანი ნაწილია, მხოლოდ მათი მიღება ყოველთვის საკმარისი არ არის ჰემოგლობინის დაბალი დონის გამოსასწორებლად.
ჰემოგლობინის დაქვეითებას სხვადასხვა მიზეზი შეიძლება ჰქონდეს და ის ყოველთვის რკინის დეფიციტით არ არის გამოწვეული. ამიტომ, თუ ბავშვს ანალიზით დაბალი ჰემოგლობინი დაუდასტურდა, აუცილებელია პედიატრთან კონსულტაცია. საჭიროების შემთხვევაში ექიმი შეაფასებს რკინის მარაგებსაც და გადაწყვეტს, საჭიროა თუ არა დამატებითი მკურნალობა.