მთიდან ჩამოდიან გველები და ღვთისმშობლის ხატს ეხვევიან - მარიამობის სასწაული და კეფალონიის „ღვთისმშობლის გველების“ იდუმალი მოვლენა (ფოტო+ვიდეო) - მშობლები

ყოველ აგვისტოს, საბერძნეთის კუნძულ კეფალონიაზე, ორი პატარა სოფლის ეკლესიებთან უცნაური სანახაობა მეორდება — გველები ჩნდებიან. ადგილობრივებისთვის ეს ღვთისმშობელთან დაკავშირებული ნიშანია, მეცნიერებისთვის კი - იშვიათი და საინტერესო ბიოლოგიური ფენომენი. მაგრამ ყველაზე საინტერესო კითხვა კვლავ პასუხგაუცემელია: რატომ ჩნდებიან ისინი სწორედ ამ დღეებში და რატომ აღმოჩნდებიან ეკლესიებთან?

კეფალონია იონიის ზღვის ერთ-ერთი ყველაზე ლამაზი კუნძულია, თუმცა ყოველწლიურად, აგვისტოს დასაწყისში, მასზე ტურისტებსა და მომლოცველებს მხოლოდ ზღვა, მთები და სანაპიროები აღარ იზიდავს. დაახლოებით 6-დან 15 აგვისტომდე ყურადღების ცენტრში ექცევა ორი სოფელი — მარკოპულო და არგინია, სადაც ღვთისმშობლის მიძინების სახელობის ტაძრებთან პატარა გველები ჩნდებიან.მათ ადგილობრივები „ღვთისმშობლის გველებს“ — Fidakia tis Panagias — უწოდებენ.

2026 წელს მათი გამოჩენა კვლავ დაფიქსირდა. 7 აგვისტოს ადგილობრივმა მედიამ გაავრცელა ინფორმაცია, რომ მარკოპულოში ერთი გველი, ხოლო არგინიაში ორი გველი აღმოაჩინეს. მათი გამოჩენის შემდეგ არგინიაში ეკლესიის ზარებიც დარეკეს. რამდენიმე დღეში მარკოპულოს ტაძარში უამრავი მომლოცველი შეიკრიბა, ხოლო 14 აგვისტოს იქ დიდი სადღესასწაულო მსახურება ჩატარდა.

საერთაშორისო მედიის, მათ შორის Greek City Times-ის, ცნობით, 2026 წლის პირველ დღეებში სულ სამი გველი იყო დაფიქსირებული — ერთი მარკოპულოში და ორი არგინიაში. გამოცემა ხაზს უსვამს, რომ მიუხედავად რელიგიური მნიშვნელობისა, საბერძნეთის მართლმადიდებელ ეკლესიას ეს მოვლენა ოფიციალურად სასწაულად არ გამოუცხადებია.

მთავარი ადგილი არის პანაგია ლაგუვარდა, იგივე პანაგია ფიდუსა, მარკოპულოში. სწორედ აქ მდებარე ღვთისმშობლის მიძინების ტაძარს უკავშირდება გველების ყველაზე ცნობილი ტრადიცია. მეორე ადგილია არგინია, სადაც ასევე არსებობს ღვთისმშობლის სახელობის ეკლესია.

მკვლევართა და ადგილობრივ მედიაში აღწერილი ტრადიციის მიხედვით, გველები ყოველწლიურად ჩნდებიან დაახლოებით 6 აგვისტოდან — როცა იქ უფლის ფერისცვალების დღესასწაული აღინიშნება — და მათი გამოჩენა 15 აგვისტოს, ღვთისმშობლის მიძინების დღესასწაულთან არის დაკავშირებული.

2006 წელს გამოქვეყნებულ ჰერპეტოლოგიურ კვლევაში, რომელიც კეფალონიისა და ზაკინთოსის ქვეწარმავლებს ეხება, ეს ტრადიცია პირდაპირ არის მოხსენიებული. კვლევა აღნიშნავს, რომ კონკრეტული გველი კეფალონიელებისთვის ცნობილია როგორც „Virgin Mary snake“ და 15 აგვისტოს მარკოპულოსა და არგინიაში რელიგიურ ცერემონიებში გამოიყენება.

ლეგენდა — როგორ გაჩნდნენ გველები?

ადგილობრივი გადმოცემის ყველაზე გავრცელებული ვერსია ძველ დედათა მონასტერს უკავშირდება.ლეგენდის თანახმად, იმ ადგილას მონასტერი არსებობდა, სადაც მონაზვნები ღვთისმშობლის ხატს იცავდნენ. ერთ დღეს მონასტერს მეკობრეები დაემუქრნენ. მონაზვნებმა ღვთისმშობელს დახმარება შესთხოვეს.

შემდეგ კი მოხდა სასწაული — მონასტრის გარშემო უამრავი გველი გამოჩნდა. შეშინებული მეკობრეები გაიქცნენ და მონაზვნები გადარჩნენ.

ლეგენდის ერთ-ერთი ვერსიით, თავად მონაზვნებმა სთხოვეს ღვთისმშობელს, გველებად ექცია ისინი, რათა მეკობრეებს ვერ ეპოვათ.სწორედ ამიტომ გველები ადგილობრივებისთვის არა საფრთხეს, არამედ ღვთისმშობლის მფარველობის სიმბოლოს წარმოადგენენ.

2006 წლის ჰერპეტოლოგიური კვლევა ამ გველებს Telescopus fallax-ად — ევროპულ კატგველად — განსაზღვრავს. კეფალონიის გეოპარკიც Telescopus fallax-ს ასახელებს კუნძულის ქვეწარმავლებს შორის და აღნიშნავს, რომ ეს სახეობა სუსტად შხამიან გველებს მიეკუთვნება.

ამიტომ პოპულარულ სტატიებში გავრცელებული ფრაზა, რომ „ეს გველები სრულიად უშხამოები არიან“, ზუსტი არ არის. უფრო სწორი იქნება ითქვას, რომ მათ სუსტი შხამი აქვთ და ადამიანისათვის ჩვეულებრივ სერიოზულ საფრთხეს არ წარმოადგენენ.ეს გველები ღამის ცხოვრების წესით გამოირჩევიან. სწორედ ამიტომ მათი დღისით, განსაკუთრებით ეკლესიაში, ადამიანებთან ახლოს ხილვა კიდევ უფრო უჩვეულოდ გამოიყურება.

რატომ აქვთ „ჯვარი“ თავზე?

გველების შესახებ თითქმის ყველა პოპულარულ აღწერაში გვხვდება კიდევ ერთი დეტალი — მათ თავზე ან ენის წვერზე ჯვრის ფორმის ნიშანი აქვთ. ფოტოებზე მართლაც ჩანს დამახასიათებელი მუქი ხაზები და ნახატი, რომელსაც მორწმუნეები ჯვარს ამსგავსებენ. სწორედ ეს ვიზუალური ნიშანი გახდა რელიგიური სიმბოლიზმის მნიშვნელოვანი ნაწილი.

მაგრამ მეცნიერები ამბობენ, რომ ეს არ ნიშნავს, თითქოს გველის სხეულზე ფიზიკურად „სასწაულებრივი ჯვარი“ ჩნდება. ბიოლოგიურად ეს არის მისი ბუნებრივი შეფერილობისა და ნახატის ნაწილი.

ყველაზე უცნაური საკითხი — რატომ აგვისტოში?

ეს არის მთელი ისტორიის მთავარი საიდუმლო. Telescopus fallax ჩვეულებრივი ბუნებრივი სახეობაა და კეფალონიაზე მისი არსებობა მეცნიერებისთვის ცნობილია. მაგრამ ტრადიცია აღწერს განსაკუთრებულ სეზონურ მოვლენას: გველების გამოჩენა სწორედ აგვისტოს პირველ ნახევარში და მათი დაკავშირება კონკრეტულ ორ ეკლესიასთან.

2011 წელს გამოქვეყნებულ ნაშრომში მკვლევარი Evy Johanne Håland ამ მოვლენას აღწერს, როგორც ყოველწლიურ მიგრაციულ ფენომენს, რომელიც მარკოპულოში 6-15 აგვისტოს პერიოდში ხდება. ნაშრომი ასევე აღნიშნავს, რომ მომლოცველები გველებს სამკურნალო ძალას მიაწერენ და მათთან შეხებას ცდილობენ.

არსებული მასალების მიხედვით, გველების აღმოჩენის შემდეგ ადგილობრივ მოსახლეობას და მომლოცველებს ისინი ხშირად თავად მიჰყავთ ტაძარში, სადაც ადამიანები მათ ხელში იჭერენ და ხატთან ახლოს ათავსებენ.

ამ მოვლენაზე განსაკუთრებით საინტერესოა ის, რომ მხოლოდ ძველი ლეგენდის წერილობითი აღწერები არ გვაქვს. არსებობს მრავალწლიანი ფოტო და ვიდეო არქივი.

2012 წელს გამოქვეყნებულ მასალაში მარკოპულოსა და არგინიიდან გადაღებული ვიდეოებია თავმოყრილი. 2016 და 2017 წლების ჩანაწერებიც აჩვენებს, რომ ტრადიცია თანამედროვე პერიოდში ყოველწლიურად გრძელდებოდა.

2025 წელსაც გამოქვეყნდა ფოტოები და ვიდეოები ორივე ადგილიდან. ერთ-ერთმა რელიგიურმა რესურსმა ფოტოებისა და ვიდეოების მიხედვით მარკოპულოში დაახლოებით სამი, არგინიაში კი 4-6 გველი დაითვალა. ეს რიცხვები კარგად აჩვენებს, რომ მოვლენა კვლავ ფიქსირდება კამერით.

წლევანდელი მონაცემები განსაკუთრებით საინტერესოა, რადგან მოვლენა ჩვენს დროში, 2026 წელსაც განმეორდა.

9 აგვისტოს ფაქტი საერთაშორისო აუდიტორიისთვის Greek City Times-მა გააშუქა. გამოცემის ცნობით, არგინიაში გველების გამოჩენისას ეკლესიის ზარები დარეკეს.14 აგვისტოს მარკოპულოს ეკლესიაში დიდი საზეიმო მსახურება ჩატარდა და ტაძარში უამრავი ადგილობრივი და უცხოელი მომლოცველი მივიდა.

• ფენომენის გარშემო ყველაზე ცნობილი ამბავი იმ წლებს ეხება, როდესაც გველები არ გამოჩნდნენ.

ადგილობრივი ტრადიცია განსაკუთრებით 1940 და 1953 წლებს ასახელებს.1940 წელს გველების არგამოჩენას შემდგომში ომის მოახლოებას დაუკავშირეს, ხოლო 1953 წელს — კეფალონიის დამანგრეველ მიწისძვრებს.

1953 წლის შემთხვევა განსაკუთრებით შთამბეჭდავია, რადგან იმავე წელს კუნძულმა მართლაც განიცადა კატასტროფული მიწისძვრები...

ადგილობრივი მორწმუნეებისთვის ეს მოვლენა უდავოდ სასწაულებრივი მნიშვნელობის მატარებელია. სწორედ ამიტომ ტაძარს უამრავი ადამიანი სტუმრობს და გველების გამოჩენა ღვთისმშობლის კურთხევად აღიქმება.

მაგრამ 2026 წლის Greek City Times პირდაპირ აღნიშნავს, რომ საბერძნეთის მართლმადიდებელ ეკლესიას ეს მოვლენა ოფიციალურად სასწაულად არ გამოუცხადებია.

2026 წელს ფენომენის გარშემო ახალი დისკუსიაც გაჩნდა.

11 აგვისტოს eKefalonia-მ გამოაქვეყნა კრიტიკული მასალა, რომელშიც ცხოველთა დაცვის აქტივისტები კითხვის ნიშნის ქვეშ აყენებენ გველების დაჭერას, გადაადგილებას, კონტეინერებში მოთავსებასა და ადამიანების მიერ მათ ხელში ტარებას.ეს კიდევ ერთი საინტერესო ასპექტია: ის, რაც მორწმუნისთვის რელიგიური რიტუალია, ცხოველთა დაცვის თვალსაზრისით შესაძლოა პრობლემურად გამოიყურებოდეს.