ზამთარში ორსულობასა და მშობიარობას გარკვეული თავისებურებები ახლავს. ცივი ამინდი, სეზონური ვირუსები, მოყინული გზები და მზის სინათლის ნაკლებობა მომავალ დედებს დამატებით საზრუნავს უჩენს. განსაკუთრებით საყურადღებოა გრიპისა და სხვა რესპირატორული ინფექციების სეზონი, რადგან ორსულობის დროს ზოგიერთი ინფექცია უფრო მძიმედ შეიძლება მიმდინარეობდეს.

თუმცა ეს არ ნიშნავს, რომ ზამთარში ორსულობა ან მშობიარობა თავისთავად უფრო რთული ან სახიფათოა. სათანადო მომზადებით, პროფილაქტიკური ზომებითა და ექიმის რეკომენდაციების გათვალისწინებით, ცივი სეზონის კომფორტულად და უსაფრთხოდ გავლა სავსებით შესაძლებელია.

შეარჩიეთ კომფორტული ტანსაცმელი და უსაფრთხო ფეხსაცმელი

ორსულობის დროს სხეულის სიმძიმის ცენტრი თანდათან იცვლება, რაც წონასწორობაზე მოქმედებს. ამიტომ ზამთარში განსაკუთრებული ყურადღება უნდა მიაქციოთ ფეხსაცმელს.

უპირატესობა მიანიჭეთ დაბალქუსლიან, კომფორტულ ფეხსაცმელს, რომელსაც მოცურების საწინააღმდეგო ძირი აქვს და ტერფს კარგად აფიქსირებს. მოერიდეთ მაღალქუსლიან ფეხსაცმელსა და ისეთ მოდელებს, რომლებიც მოყინულ ზედაპირზე ადვილად სრიალებს.

ტანსაცმელი რამდენიმე ფენად ჩაიცვით, რათა საჭიროების შემთხვევაში მისი დამატება ან გახდა შეძლოთ. ზედმეტად თბილად ჩაცმამ შეიძლება გადახურება და ოფლიანობა გამოიწვიოს, თუმცა თავად ოფლიანობა გაციების მიზეზი არ არის — გაციებას ვირუსები იწვევს.

ნუ იტყვით უარს სუფთა ჰაერზე და ფიზიკურ აქტივობაზე

ზამთარში ორსულებს ხშირად ურჩევენ, გარეთ დიდხანს არ დარჩნენ. სინამდვილეში, თუ ორსულობა გართულებების გარეშე მიმდინარეობს და ექიმს ფიზიკური აქტივობა არ შეუზღუდავს, ყოველდღიური სეირნობა სასარგებლოა.

ამერიკის მეან-გინეკოლოგთა კოლეჯის (ACOG) რეკომენდაციით, ჯანმრთელი ორსულებისთვის მიზანშეწონილია კვირაში სულ მცირე 150 წუთი ზომიერი ინტენსივობის აერობული აქტივობა. ეს შეიძლება იყოს სწრაფი სიარული, ცურვა ან ორსულებისთვის შესაფერისი ვარჯიში.

ზამთარში სეირნობის ხანგრძლივობა ამინდისა და საკუთარი მდგომარეობის მიხედვით განსაზღვრეთ. არ არსებობს უნივერსალური წესი, რომლის მიხედვითაც ორსულმა გარეთ მხოლოდ 30–40 წუთი უნდა გაატაროს.

ძლიერი ყინვის, ქარბუქის ან მოყინული გზების შემთხვევაში უმჯობესია ფიზიკური აქტივობა უსაფრთხო დახურულ სივრცეში გააგრძელოთ.

საჭიროა თუ არა საორსულო ქამარი?

ორსულობის მეორე ნახევარში მუცლის ზრდამ შესაძლოა წელისა და მენჯის არეში დისკომფორტი გამოიწვიოს. ზოგიერთ ქალს ამ მდგომარეობის შემსუბუქებაში სპეციალური საორსულო საყრდენი ქამარი ეხმარება.

თუმცა ქამრის ტარება ყველა ორსულისთვის აუცილებელი არ არის და არც ორსულობის მე-20 კვირიდან მისი გამოყენების უნივერსალური რეკომენდაცია არსებობს.

თუ წელის ან მენჯის ტკივილი გაწუხებთ, ექიმს ან ფიზიოთერაპევტს მიმართეთ. სპეციალისტი შეაფასებს, რამდენად გამოგადგებათ ქამარი და როგორ უნდა გამოიყენოთ იგი სწორად.

დაიცავით თავი სეზონური ვირუსებისგან

ზამთარში ერთ-ერთი მთავარი გამოწვევა რესპირატორული ინფექციებია. ორსულობის დროს იმუნურ, გულ-სისხლძარღვთა და სასუნთქ სისტემებში მიმდინარე ფიზიოლოგიური ცვლილებების გამო გრიპმა შესაძლოა მძიმე გართულებები გამოიწვიოს.

ამიტომ განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვს ინფექციების პროფილაქტიკას.

ორსულებისთვის რეკომენდებულია სეზონური გრიპის საწინააღმდეგო ინაქტივირებული ან რეკომბინანტული ვაქცინა, რომლის გაკეთებაც ორსულობის ნებისმიერ ტრიმესტრში შეიძლება.

ასევე მნიშვნელოვანია ხელების რეგულარული დაბანა, დახურული სივრცეების განიავება, ავადმყოფ ადამიანებთან ახლო კონტაქტის შეზღუდვა და ხალხმრავალ, ცუდად განიავებულ ადგილებში დამატებითი სიფრთხილის დაცვა.

თუ ორსულს გრიპის მსგავსი სიმპტომები გამოუვლინდა, ექიმს დროულად უნდა დაუკავშირდეს. გრიპის შემთხვევაში ანტივირუსული მკურნალობის ადრეულ დაწყებას განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვს.

ყურადღება მიაქციეთ ოთახის ჰაერს

ზამთარში გათბობის სისტემები ხშირად ამცირებს ოთახში ჰაერის ფარდობით ტენიანობას. მშრალმა ჰაერმა შესაძლოა ცხვირისა და ყელის ლორწოვანი გარსების გაღიზიანება, სიმშრალე და დისკომფორტი გამოიწვიოს.

სასურველია ოთახის რეგულარული განიავება და ჰაერის ტენიანობის კონტროლი. საცხოვრებელ სივრცეში ტენიანობის დაახლოებით 30–50%-ის ფარგლებში შენარჩუნება ხელს უწყობს კომფორტული გარემოს შექმნას.

თუ ჰაერის დამატენიანებელს იყენებთ, აუცილებელია მისი რეგულარული გაწმენდა და მწარმოებლის ინსტრუქციის დაცვა. დაბინძურებულ მოწყობილობაში შეიძლება მიკროორგანიზმები გამრავლდნენ.

გაითვალისწინეთ, რომ ოთახის განიავება და სველი წმენდა ჰაერის დამატენიანებლის პირდაპირი შემცვლელი არ არის, თუმცა შიდა გარემოს გაუმჯობესებაში ორივეს თავისი როლი აქვს.

როგორ იკვებოთ ზამთარში?

ზამთარში სრულფასოვანი კვება ისევე შესაძლებელია, როგორც წლის ნებისმიერ სხვა დროს. მთავარია, რაციონი მრავალფეროვანი იყოს და შეიცავდეს ორსულობისთვის აუცილებელ საკვებ ნივთიერებებს.

ყოველდღიურ მენიუში ჩართეთ სეზონური ბოსტნეული, ხილი, სრულმარცვლოვანი პროდუქტები, პარკოსნები, კვერცხი, კარგად მომზადებული ხორცი, პასტერიზებული რძის პროდუქტები და თევზი.

განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ფოლიუმის მჟავის, რკინის, იოდის, კალციუმის, D ვიტამინისა და სხვა აუცილებელი ნივთიერებების საკმარისი მიღება.

ორსულობის დროს ფოლიუმის მჟავისა და ზოგიერთი სხვა დანამატის მიღებას კონკრეტული რეკომენდაციები აქვს. ამიტომ ვიტამინების საჭიროება მხოლოდ სეზონით არ განისაზღვრება. პრენატალური დანამატების შერჩევა ექიმთან უნდა შეთანხმდეს.

ასევე გახსოვდეთ, რომ ზამთარში წყურვილის შეგრძნება შეიძლება ნაკლებად გამოხატული იყოს, მაგრამ ორგანიზმს სითხე მაინც სჭირდება. რეგულარულად დალიეთ წყალი და ყურადღება მიაქციეთ სითხის საკმარის მიღებას.

D ვიტამინი და ზამთრის მზის სინათლე

ზამთარში მზის სინათლის შემცირების გამო ზოგიერთ ადამიანს D ვიტამინის დეფიციტის რისკი ეზრდება. ორსულობის დროს D ვიტამინი მნიშვნელოვანია ძვლების ჯანმრთელობისა და კალციუმის ცვლისთვის.

თუმცა ეს არ ნიშნავს, რომ ყველა ორსულს აუცილებლად მაღალი დოზით D ვიტამინის მიღება ან მისი დონის რეგულარული შემოწმება სჭირდება.

დანამატის საჭიროება და დოზა უნდა განისაზღვროს კვების, ჯანმრთელობის მდგომარეობის, რისკფაქტორებისა და ადგილობრივი სამედიცინო რეკომენდაციების მიხედვით.

D ვიტამინი ასევე არ უნდა განიხილებოდეს, როგორც სეზონური დეპრესიის დამოუკიდებელი და დადასტურებული მკურნალობა.

იზრუნეთ ემოციურ მდგომარეობაზე

ზამთარში დღის სინათლის შემცირებამ ზოგიერთ ადამიანში შეიძლება განწყობის დაქვეითება, დაღლილობა და ძილის რეჟიმის ცვლილება გამოიწვიოს.

ორსულობის დროს ემოციური მდგომარეობის ცვლილებები ისედაც ხშირია, ამიტომ მნიშვნელოვანია დასვენება, დღის განმავლობაში ბუნებრივი სინათლის მიღება, რეგულარული მოძრაობა და ახლობლებთან ურთიერთობა.

თუ მოწყენილობა, შფოთვა, ინტერესის დაკარგვა ან ძილის დარღვევა ხანგრძლივად გრძელდება და ყოველდღიურ ცხოვრებაზე მოქმედებს, აუცილებლად აცნობეთ ექიმს.

როგორ მოემზადოთ ზამთარში მშობიარობისთვის?

თუ მშობიარობის სავარაუდო თარიღი ზამთრის თვეებს ემთხვევა, წინასწარ დაგეგმეთ სამშობიაროში გამგზავრება. ცუდი ამინდის შემთხვევაში გადაადგილება შესაძლოა გართულდეს, ამიტომ სასურველია იცოდეთ ალტერნატიული მარშრუტი და გქონდეთ საჭირო ნივთებით მომზადებული ჩანთა.

ახალშობილისთვის შეარჩიეთ სეზონის შესაბამისი ტანსაცმელი, თუმცა მოერიდეთ ზედმეტად შეფუთვას. ჩვილებისთვის გადახურებაც არასასურველია.

განსაკუთრებული ყურადღება მიაქციეთ უსაფრთხო ძილს. ბავშვს უნდა ეძინოს ზურგზე, მყარ და ბრტყელ ზედაპირზე, ბალიშების, ფუმფულა საბნებისა და რბილი სათამაშოების გარეშე. ოთახში ყოფნისას ქუდის დახურვა ჩვეულებრივ საჭირო არ არის.

ავტომობილით მგზავრობისას ბავშვს არ უნდა ეცვას სქელი, მოცულობითი ქურთუკი ან კომბინეზონი უსაფრთხოების სავარძლის ღვედების ქვეშ. სითბოს შესანარჩუნებლად შეგიძლიათ ღვედების სწორად შეკვრის შემდეგ ზემოდან გადააფაროთ საბანი.